kilka watpliwosci w sprawie wierszy katullusa

Pomoc w tłumaczeniu z łaciny na język polski.
scylla
Peregrinus
Posty: 3
Rejestracja: pt 30 mar 2007, 19:55

kilka watpliwosci w sprawie wierszy katullusa

Post autor: scylla »

Mam kilka fragmentow ktorych tlumaczenia nie jestem pewna. wiem ze jest tego sporo ale glownie chodzi o sprawdzenie. w kilku przypadkac na prawde nie wiem o co chodzi i jak przetlumaczyc dana forme. z gory dziekuje
1. Utwor 91
Sperabam te mihi fidum in misero nostro, hoc perdito amore fore

mialem nadzieje, ze Ty bedziesz mi oddany w tym naszym nieszczesciu i w tej zniszczonej m ilosci.
fore= futurum esse i to jest skladnia ACI. dobrze przetlumaczylam?
2. utwor 101
Multa per gentes aequora vectus advenio has miseras, frater, ad inferias.

przez wiele narodow(ziem) i przez wiele morz podrozujac? przybylem do tego nieszczesnego grobu, bracie.
Vectus part.perf.pass wiec nie wiem jak to przetlumaczyc
has miseras odnosi sie do inferias? jako przydawka?

fortuna mihi tete abstulit ipsum

los ciebie samego mi zabral
mihi jest razem z ipsum?
i od czego pochodzi slowo abstulit -abferro? nie moglam tego znalezc

3. Utwor 46

Iucundis Zephyri silescit aureis

co znaczy aureis? mily ..... zefira umilkl (dalabym powiew ale nie wiem co tojest za forma bo aureus znaczy zloty)

Liquantur Phrygii, Catulle, campi niceaeque ager uber aestuosae
Katullusie opusciles frygie, pola(ziemie) spalonej Nicei, zyzne ziemie?

O dulces comitum valete coetus
Zegnajcie mili z czlonkow towarzystwa( z grona przyjaciele)

Utwór 84

Hoc misso in Syriam reqierat omnibus aures audibant eadem haec leniter et laviter

z tym mialam lekki klopot: gdy opuscil wszystkich do sYrii uszy odpoczely, .................

Utwor 31 i ostatni z mojej ;listy problemow:)

-Paene insularum, Sirmio, insularumque ocelle - Sirmia Oczko w srod wysp i prawie wysp( zgaduje ze chodzi o polwysep)
-Qascumque in liquentibus stagnis marique vasto fert- jakie w plynnych jeziorach? i morzach bezkresnych niesie
-quam te libenter quamque laetus inviso - jak ciebie chetniej i jak milej inviso? jak to prztlumaczyc?
-atque ero gaude gaudente- (nie mam pojecia) bede sie cieszyc....
Biberius Vinius Mero
Tribunus militum
Posty: 113
Rejestracja: ndz 25 mar 2007, 14:41

Re: kilka watpliwosci w sprawie wierszy katullusa

Post autor: Biberius Vinius Mero »

scylla pisze:Sperabam te mihi fidum in misero nostro, hoc perdito amore fore

mialem nadzieje, ze Ty bedziesz mi oddany w tym naszym nieszczesciu i w tej zniszczonej m ilosci.
fore= futurum esse i to jest skladnia ACI. dobrze przetlumaczylam?
Ujdzie. Perdito amore, raczej "straconej/straceńczej miłości".
Multa per gentes aequora vectus advenio has miseras, frater, ad inferias.

przez wiele narodow(ziem) i przez wiele morz podrozujac? przybylem do tego nieszczesnego grobu, bracie.
Vectus part.perf.pass wiec nie wiem jak to przetlumaczyc
veho = wiozę. Co jest trudnego w vectus?
has miseras odnosi sie do inferias? jako przydawka?
Tak.
fortuna mihi tete abstulit ipsum

los ciebie samego mi zabral
mihi jest razem z ipsum?
i od czego pochodzi slowo abstulit -abferro? nie moglam tego znalezc
tete jest razem z ipsum. abstulit jest od aufero
Iucundis Zephyri silescit aureis

co znaczy aureis?
aureis = auris (dat./abl. pl. od aura).
Liquantur Phrygii, Catulle, campi niceaeque ager uber aestuosae
Katullusie opusciles frygie, pola(ziemie) spalonej Nicei, zyzne ziemie?
"Frygia" to Phrygia, więc "Phrygii" nie moze być przypadkiem deklinacji tego wyrazu. Poza tym w tłumaczeniu zjadłaś "-que". No i "linquantur" nie jest formą czasu przeszłego, więc żadną miarą nie może znaczyć "opuściłeś".
O dulces comitum valete coetus
Zegnajcie mili z czlonkow towarzystwa( z grona przyjaciele)
Nie bardzo. Zastanów się, jakim przypadkiem może być "coetus" (oprócz tego, że gen. sg.).
Hoc misso in Syriam reqierat omnibus aures audibant eadem haec leniter et laviter

z tym mialam lekki klopot: gdy opuscil wszystkich do sYrii uszy odpoczely, .................
Po pierwsze reqUieraNt.

"hoc misso" nie znaczy "gdy opuścił".

"audibant" jest trochę niestandardowe, ale nie powinno byc kopotów z identyfikacją czasownika: "audibant" kto, co -> kogo, co.
-Paene insularum, Sirmio, insularumque ocelle - Sirmia Oczko w srod wysp i prawie wysp( zgaduje ze chodzi o polwysep)
Dokładnie, "paene insula" (albo paeninsula) to półwysep. BTW. wśród. Ocelle to tyle co "skarbie, ukochanie, oczko w głowie".
-Qascumque in liquentibus stagnis marique vasto fert- jakie w plynnych jeziorach? i morzach bezkresnych niesie
Aha.
-quam te libenter quamque laetus inviso - jak ciebie chetniej i jak milej inviso? jak to prztlumaczyc?
A dlaczego "chętnieJ"? "inviso" to tyle, co "viso" albo "visum eo".
-atque ero gaude gaudente- (nie mam pojecia) bede sie cieszyc....
"gaudente" nie może znaczyć "będę się cieszyć". Jeszcze pomyśl.
BVM
scylla
Peregrinus
Posty: 3
Rejestracja: pt 30 mar 2007, 19:55

Post autor: scylla »

1. Liquantur Phrygii, Catulle, campi nicaeaeque ager uber aestuosae

liquantur- con praes pass.
faktycznie zagapialam sie z ta Frygia
:oops: ale w takim razie co to bedzie: Phrygii campi (nom pl)
niech zostana opuszczone ziemie frygijskie i zyzna zimia spalonej Nicei
scylla
Peregrinus
Posty: 3
Rejestracja: pt 30 mar 2007, 19:55

Post autor: scylla »

quam te libenter quamque laetus inviso - jak ciebie chetniej i jak milej inviso

jak Ciebie chetnie i jak milo widuję/ widze
Biberius Vinius Mero
Tribunus militum
Posty: 113
Rejestracja: ndz 25 mar 2007, 14:41

Post autor: Biberius Vinius Mero »

scylla pisze:1. Liquantur Phrygii, Catulle, campi nicaeaeque ager uber aestuosae

Phrygii campi (nom pl)
niech zostana opuszczone ziemie frygijskie i zyzna zimia spalonej Nicei
Niezbyt sensownie to brzmi, bo nie uwazasz na kontekst i dokładne znaczenie wyrazów. "Niech zostaną opuszczone" - dobrze, ale kto ma opuścić? "Aestuosa Nicaea" nie znaczy "spalona Nicea", a przynajmniej powinnas doprecyzować, czym spalona - od biedy mozna bowiem dać "spalona słońcem", a dokładnie to "upalna".
quam te libenter quamque laetus inviso - jak ciebie chetniej i jak milej inviso

jak Ciebie chetnie i jak milo widuję/ widze
"laetus" nie znaczy "miło" (choćby dlatego, że "miło" to przysłówek, a "laetus" przymiotnik), a "inviso", jak powiedziałem, to to samo co "viso", a nie to samo, co "video" :) Przyjrzyj się znaczeniu tego wyrazu w słowniku, jesli nie wystarcza szkolny słowniczek Kumanieckiego czy Korpantego, trzeba wziąć większy (np. słownik Plezi).
BVM
ODPOWIEDZ